donderdag 27 november 2014

Groepsrecensie "Vrij spel" - Linda Jansma

Genre; Thriller
Uitgever; De Crime Compagnie
ISBN; 9789461091345
Uitvoering; paperback
Aantal pagina’s; 338
Uitgave; november 2014

Lezers; Marjolijn, Monique, Adi, Erna en Patrice

Groepsrecensie samengesteld door Patrice (Team DPB)

Recensie-exemplaren zijn beschikbaar gesteld door De Crime Compagnie, waarvoor hartelijk dank!

Cover

Adi; De cover van het boek geeft een mysterieus meisje aan waarover het hele verhaal gaat. Het is wel een boek wat ik direct zou pakken, een eerste indruk is vaak al bepalend ongeacht of ik de schrijver/schrijfster zou kennen.

Erna; Ik zie bij veel boeken terug komen dat er delen van een gezicht gebruikt worden en dat vind ik jammer en niet erg origineel.

Patrice; De foto is in dezelfde stijl als de andere (her)uitgaves van Linda Jansma. Een beetje een eigen huisstijl? Op zich is er natuurlijk niets mis mee maar echt vernieuwend is het niet. Wél herkenbaar voor haar boeken.

Marjolijn; Op het moment dat ik ‘Vrij Spel’ binnenkreeg om te lezen en recenseren, was ik bezig in 'Mijn boek van jou' van Claire Kendal. Mijn dochter vroeg of ik twee dezelfde boeken ging lezen, waarop ik de boeken naast elkaar legde en het mij inderdaad ook opviel dat de kaften haast hetzelfde waren. Allebei een gezicht voorop met de titel er doorheen. Dat was voor mij dan een minpuntje. Het is geen cover die er voor mij erg uitspringt. Weet wel dat Linda Jansma meer boeken heeft met een gezicht voorop, dus het zal haar stijl wel zijn.

Erna; De cover krijgt van mij een 6, omdat ik uit de cover niet op kan maken waar het boek over gaat en ik de cover niet heel bijzonder vind.

Patrice; de gebruikte foto vertelt mij niets inhoudelijks, het is gewoon een meisjesgezicht. Voor de hand ligt dan de conclusie dat het over een meisje gaat, in dit geval is dat juist. Ik geef de cover een 6.

Monique; De schrijfster maakt gebruik van een deel van een gezicht van een vrouw. De cover vind ik niet zo veelzeggend, evenals de titel ‘Vrij Spel’. Als ik kijk naar de andere titels van de schrijfster dan zouden deze zomaar van toepassing kunnen zijn op dit boek. (‘Schuilplaats’, ‘Kwetsbaar’, ‘Doelwit’) Ik geef de cover een 6,5.

Marjolijn; De titel daarentegen wekte wel mijn nieuwsgierigheid. Door hier en daar stukjes te hebben gelezen over waar het boek over gaat, was ik ook erg benieuwd wat het verhaal achter ‘Vrij spel’ zou zijn. Al bij al, mijn cijfer voor de cover is een 7.

Adi; Veel mensen kiezen een boek aan de hand hoe het eruit ziet of lezen de flap of achterkant van een boek, zo maken ze vaak een keuze. Het gaat niet altijd op, want er zijn boeken die er niet uitzien maar toch zeker de moeite waard zijn om te lezen. Daarom kan een eerste indruk van een boek erg bepalend zijn. Ik geef de cover daarom een dikke 8.

Samenvatting van het verhaal

Marjolijn; Het verhaal begint op 15 oktober om 06.35 uur op Station Overvecht te Utrecht. Er komt een melding binnen dat een gewapende jongen een man heeft bedreigd. Nick en zijn collega Tom gaan er direct op af. Als Nick uiteindelijk alleen voor de jongen staat, gaat er een rilling door hem heen. Het is de jongen, Short-As, die zijn dochter in februari van datzelfde jaar heeft verkracht. Nick schiet de jongen dood, als hij hem naar een wapen ziet grijpen. Was dit terecht of is het een 'Vrij spel' geweest om eindelijk af te rekenen met de verkrachter van zijn dochter? Het wapen van de jongen wordt namelijk niet gevonden.

Erna; Het boek gaat over Emma een 15 jarig meisje wie door een groep jeugdbendeleden word verkracht en mishandeld.

Patrice; Een normaal gezin; vader Nick, moeder Gwen en twee dochters, Emma en Jari. Emma is de oudste van de twee en een talentvol zwemster. Ze doet het graag en traint veel. Wanneer ze in februari in de vroege vooravond na haar training naar huis fietst, neemt ze een besluit dat ze de rest van haar leven zal betreuren. Ze gaat voor de korte route, door het park. En daar in dat park, op die avond, in het donker, helemaal alleen gaat Emma door een hel. Een letterlijke hel die haar en haar familie voorgoed zal doen veranderen. Op alle denkbare manieren heeft deze gebeurtenis doorslag op alles en iedereen.

Monique; Het boek bestaat uit 3 delen, vanuit vier personen wordt het verhaal belicht; Emma, de hoofdpersoon, een 16 jarig meisje, haar moeder Gwen, Ozzie een lid van de jeugdbende Almighty Saints en Luc, de pastoor van de kerk.

Marjolijn; Het verhaal wordt verteld door Gwen, de vrouw van Nick en moeder van Emma en Marianne (die Jari genoemd wordt), Emma de dochter van Gwen en Nick, Ozzie, die bij de gang hoort en Luc de pastoor.

Adi; Het boek gaat over 4 duidelijke personen waar steeds een hoofdstuk aan gewijd is.

Erna; Na een heftige periode wordt een van deze bendeleden door de vader van Emma, die politieagent is, doodgeschoten.

Monique; Het verhaal begint over de vader van Emma die tijdens zijn werk als politie agent een jongen van de jeugdbende dood schiet. Volgens de vader was de jongen gewapend maar al snel blijkt dat hij mogelijk nog een ander motief had om de jongen dood te schieten. Emma is namelijk acht maanden geleden in de buurt van de kerk in aanraking geweest met de Almighty Saints en dit speelt als een rode draad door het boek. De Almighty Saints hebben na de moord op hun bendelid maar één doel voor ogen en dat is wraak nemen op de agent.

Erna; Handelde hij uit woede of had het bendelid echt een pistool in de hand en was het zelfverdediging?

Patrice; Het verhaal van Emma, want om haar draait het allemaal, is afschuwelijk. Waar zij mee te maken krijgt, de angst, de vernedering en de constant aanwezige bedreiging van die ‘Almaighty Saints’ kruipen onder je huid. De nachtmerrie van iedere vrouw, van iedere ouder komt tot leven in dit verhaal. Het lijkt dan ook dat de Saints letterlijk ‘vrij spel’ hebben, dat zij ongestoord hun gang kunnen gaan, maar tot hoe ver gaat dat en waar liggen de grenzen van de direct betrokkenen?

Marjolijn; Daarna wordt de verkrachting van Emma in februari gedetailleerd verteld. En wordt het verhaal door meerdere personen verteld. Er wordt steeds geschakeld tussen het heden en verleden. Waar ik soms mee de mist in ging, omdat ik zo in het verhaal zat en ik dan weer moest schakelen naar februari of oktober. Nadat Nick Short-As heeft doodgeschoten zint de gang op wraak op Nick en zijn familie. En zij gaan hier erg ver in als zij het adres van de politie agent hebben weten te achterhalen.

Erna; De rol van de pastoor in het verhaal was voor mij ook al snel duidelijk maar dit stoorde me niet en nam voor mij niets van de spanning weg.

Adi; De hoofdpersoon is Emma, zij is een jong meisje wat aan wedstrijdzwemmen doet en die door een bende, de “Almighty Saints”, op gruwelijke wijze verkracht en beschadigd wordt. Gwen, de moeder van Emma en echtgenote van politieman Nick. Luc de pastoor van de kerk, hij was vroeger ook bij een bende en is nu getuige van de verkrachting van Emma maar houdt zijn mond dicht tegenover de politie.

Patrice; De rode draad door ‘Vrij spel’ is enorm heftig. Confronterend en heel indrukwekkend. De schrijfstijl van deze auteur is inmiddels bewezen succesvol te zijn en ook haar keuzes voor de onderwerpen zijn maatschappelijk gezien altijd actueel en ingrijpend. De dreiging vanuit een bende kan enorme impact hebben, ze kunnen nietsontziend zijn en daar naar handelen. Dit gezin krijgt daar helaas veelvuldig mee te maken. De geloofwaardigheid van vader Nick staat in het geding. Je voelt dat iedereen hem wil geloven, maar is het echt zo gegaan zoals hij zegt? Gwen wil niet twijfelen aan haar man, maar toch……zou hij? Gezien de situatie? Het loopt allemaal volledig uit de hand. Zo erg dat vluchten uiteindelijk de enige optie lijkt te zijn.

Monique; verhaallijn van de pastoor wordt gedurende het boek steeds duidelijker.

Erna; De andere bendeleden zinnen op wraak omdat hun "maatje" is doodgeschoten en daardoor blijft er gevaar dreigen voor het hele gezin.

Beoordeling

Patrice; Het verhaal begint met de proloog. Deze is meteen heel toonbepalend. Wat opvalt is dat deze proloog niet het begin is van alles maar het, waarschijnlijke, gevolg van…..heel anders en zeer zeker heel bijzonder. Nu je als lezer weet dat er iets is gebeurd naar aanleiding van iets van wat jij als lezer nog moet gaan lezen, maakt de leesbeleving extra bijzonder.

Monique; In het boek lopen verschillende verhaallijnen naast elkaar, waarbij verleden en heden naast elkaar lopen.

Erna; Ik moest wel even wennen aan de schrijfstijl omdat het heden en het verleden door elkaar heen loopt, daardoor moest ik af en toe terug bladeren om te kijken of ik nu in het heden of verleden was.

Adi; Ieder hoofdstuk verteld over een van de vier hoofdpersonen uit het boek. De verschillende datums waarop zich het steeds afspeelde maakte het wel eens moeilijk, daar moest ik wel eens voor terug bladeren.

Patrice; De hoofdstukken zijn vervolgens per personage neergezet, ieder in hun eigen tijdsbestek. Eerlijkheidshalve is dat dit niet altijd even helder voor ogen te krijgen, data en tijden lopen door elkaar, volgen elkaar niet altijd op. Het is soms wat puzzelen en dat haalt het leestempo eruit.

Monique; Er zijn verrassende momenten, waardoor het boek spannend is vanaf de eerste bladzijde.

Marjolijn; De verhaallijnen die Gwen en Emma vertellen heb ik met veel spanning en ontroering gelezen. Wat lijkt me dat heftig, voor beide partijen. Emma die alle pijn heeft moeten doorstaan en eigenlijk letterlijk en figuurlijk verminkt is voor de rest van haar leven. En vaak last heeft van nachtmerries waarin ze de hele verkrachting nogmaals meemaakt. Maar ook de pijn van de moeder voel je. Je wilt je kind beschermen en behoeden voor alle soorten gevaar. En dan dit, je kunt de pijn en het beeld wat Emma heeft van haar verkrachting niet verzachten. Je kunt alleen maar aan de zijlijn toekijken en haar troosten als ze verdriet heeft. Als ze bijvoorbeeld 's nachts weer gillend wakker werd, omdat ze een nachtmerrie heeft gehad. Verschrikkelijk!

Patrice; De persoonlijke beweegredenen waar iedereen in het verhaal mee te maken krijgt, want iedereen doet of reageert wel ergens op, zijn niet altijd even helder. Pastoor Luc bijvoorbeeld is een schertsvertoning, een slap karakter die op het verkeerde moment op de verkeerde plaats is, maar daar vervolgens iets doet wat het verhaal totaal niet nodig heeft en een vieze nasmaak nalaat. Zijn vervolgacties worden door wat hij gedaan heeft ongeloofwaardig, maar dat komt ook omdat hij zijn vergeving zoekt in de kerkelijke sfeer en dat wil er bij mij gewoon niet in. Tien schietgebedjes en klaar is het. De daad waarvoor hij gekozen heeft, waartoe hij zich heeft laten (ver)leiden, is wanstaltig en kan met niets worden afgekocht. Als het de intentie van Jansma is geweest de boosheid in de lezer naar boven te halen én te shockeren dan hiervoor mijn complimenten! Dat is gelukt!

Erna; Ook de straattaal sprak me aan omdat ik het echt in het verhaal vind passen en daarin ook duidelijk te zien is dat Linda zich verdiept heeft in de taal van de bendeleden.

Patrice; De onderlinge rivaliteit in de bende wordt nijpender. Rangorde is iets heel belangrijks in die wereld. Een hele bende danst naar de pijpen van één leider? Ze zijn achterdochtig naar elkaar en bang voor represailles van hem maar intussen doen ze zelfstandig dingen die niet door de beugel kunnen? Dit komt niet geloofwaardig over.

Adi; Tijdens het lezen dacht ik, oh, zo gaat het verder maar dan nam het verhaal toch weer een verrassende wending en vooral op het einde werd het erg spannend.

Monique; Het boek is zo levensecht geschreven dat ik mij als moeder gelijk kon vereenzelven met de moeder van de hoofdpersoon en daardoor werd ik meegenomen in het verhaal.

Marjolijn; De stukken die verteld werden door Ozzie en Luc vond ik minder interessant om te lezen. De stukken stonden vol straattaal, wat ik vervelend vond om doorheen te komen. En ook vond ik de stukken van de pastoor niet heel erg geloofwaardig.

Patrice; De personages worden goed neergezet, moeder Gwen is in dit verhaal de ‘ik’-personage. De overige personen zijn dat niet, dus dat leest duidelijk en goed weg. Ook al zijn het best een aantal namen en situaties waarmee je in korte tijd kennismaakt en de tijdlijnen door elkaar vliegen. Het zijn korte hoofdstukken en er gebeurt heel veel. Emotioneel maar vooral ook fysiek. Het zou zomaar kunnen dat lezers wat moeite gaan ondervinden met de sfeer rondom de gebeurtenissen bij Emma. Deze zijn nogal heftig en soms wat té.  

Monique; Er bestaat geen twijfel wie de eventuele dader kan zijn, omdat dit al direct bekend is. Het verhaal is best schokkend, en soms vind ik de schrijfster daarin iets te ver gaan. Het geeft wel weer hoe het er tegenwoordig in de maatschappij aan toe kan gaan.

Adi; Als je zoiets leest denk je, wat een zieke mensen lopen er op de wereld rond die zoiets doen, want ook al is het fictief het gebeurd wel.

Patrice; Er wordt opvallend veel gebruik gemaakt van ‘slang’, ook wel bekend als straattaal. Ooit gehoord van het ‘jacken van een juwelier’? Op één pagina staan er zelfs meer dan 23 woorden in het Engels en/of ‘slang’. Iets teveel van goede misschien? Over het politieonderzoek naar de dood van een van de bendeleden wordt niet gesproken. Dat is geen factor in dit verhaal. Het draait alleen en vooral om de emoties binnen het gezin en de daden van de Saints. Het zou absoluut een aanvulling zijn geweest om juist in dit soort zaken ook iets, het had niet veel hoeven zijn, over het lopend onderzoek te weten te komen.

Erna; Ik vond het onderwerp heftig maar actueel omdat de bendes bestaan en omdat je " een kijkje" krijgt in een gezinsleven en welke impact een verkrachting / mishandeling kan hebben!

Adi; Na het lezen van het boek heb ik er vaak aan gedacht wat er allemaal met je kind gebeuren kan, daarom was de ontknoping erg verrassend, vooral de rol van Ozzie, die had ik niet zien aankomen. Het is echt een boek van deze tijd.

Marjolijn; Ik kon het boek makkelijker wegleggen als ik in een van deze twee personages moest kruipen. Daarentegen kon ik dat niet als ik de hoofdstukken over Emma en Gwen aan het lezen was. Ondanks de pijn die zij moesten doorstaan, wilde ik heel graag weten hoe het zou aflopen.

Patrice; Ook staan er aannames in die nogal veroordelend overkomen. Ik haal er eentje aan die verder niets weggeeft over het verhaal; ‘ Niet voor het eerst vroeg ik me af hoe volwassen mannen zich konden verlagen tot de dingen die ze met Emma gedaan hadden. En die ze misschien ook met andere vrouwen –en meisjes – gedaan hadden. Hoe kwam het toch dat ze altijd zo op seks belust waren?’. Het eerste deel van de quote gaat duidelijk over de bendeleden. Maar die laatste zin kan ook slaan op mannen in het algemeen. Hoe dan ook, de veronderstelling klopt dan alsnog niet. Niet álle bendeleden waren op seks belust en daarbij waren het niet allemaal volwassen mannen.

Monique; Waarom het boek in drie delen is geschreven is mij niet geheel duidelijk geworden.

Eindoordeel

Erna; Ik heb het boek achter elkaar uitgelezen, en dat gebeurd me niet zo heel vaak dat ik een boek bijna niet weg kan leggen.

Monique; Ik kende de schrijfster nog niet, dus ben volledig blanco het verhaal in gegaan. Ik ben erg verrast over het hoge niveau van het boek en ga zeker meer boeken van haar lezen!

Adi; Het boek heb ik vooral gekozen omdat de schrijfster me erg aanstaat. Al haar boeken heb ik gelezen en door mijn werk in een bibliotheek raad ik veel mensen haar boeken aan. Kijk nu alweer uit naar het volgende boek, dus doorschrijven Linda Jansma

Marjolijn; ‘Tweestrijd’ is en blijft nog steeds mijn favoriet als het om boeken van Linda Jansma gaat.

Patrice; Linda Jansma staat bekend als schrijfster van realistische en spannende boeken. ‘Kwetsbaar’ en ‘Tweestrijd’ waren terechte bestsellers, ’Doelwit’ een indrukwekkend actueel verhaal. Prachtig maar vooral indringend. Hoog was dan ook de verwachting van haar nieuwste; ‘Vrij spel’. Helaas is het niet geworden wat ik had gehoopt. Natuurlijk is haar schrijfstijl net zo vloeiend als altijd.

Monique; De boeken van deze Nederlandse schrijfster gaan over actuele onderwerpen, daarom spreekt dit verhaal mij zo aan.

Marjolijn; Ik had een heel tegenstrijdig gevoel over dit boek. Halverwege het boek zat ik op 3 sterren, maar het eind was wel weer spannend en heb ik ook in ėėn ruk uitgelezen.

Adi; Het boek heeft grote indruk gemaakt op mij als je leest hoe zo’n bende tekeer gaat.

Monique; De schrijfster is in staat om je vanaf het eerste moment op het puntje van je stoel te krijgen.

Patrice; Er loopt nogal wat door elkaar. Vooral naar het einde toe doet dat rommelig en onduidelijk aan, terugbladeren is dan de enige optie. Maar het is de manier waarop het verhaal is neergezet dat mij tot mijn eindoordeel brengt. Het is behoorlijk warrig en laat veelvuldig de indruk achter dat er sprake is van een drive om te shockeren. De agressie en het geweld zijn al heftig genoeg op zich. Hier is sprake van overdaad. Iets wat het verhaal én deze auteur niet nodig hebben. Van al haar boeken scoort “Vrij spel” voor mij het minst; 3 sterren.

Marjolijn; Het was zeker wel een van de mindere boeken die ik van Linda Jansma heb gelezen. Van mij krijgt het boek 3,5 ster (van de 5).

Monique; Ik kon het boek nauwelijks wegleggen en moest het gewoon uitlezen. Het boek krijgt van mij zeker een 8,5. Dat is omgerekend naar sterren 4 (van de 5)

Adi; Dit is echt een boek wat aan te raden is voor andere lezers en zal het vaak meegeven aan mijn leners in de bibliotheek zo gauw het aangeschaft is. Voor mij is het dus zeker 4** waard

Erna; Het boek krijgt van mij 4 sterren, geen 5 sterren omdat er boeken zijn die ik nog beter vind.


“Vrij spel” wordt door onze lezers als behoorlijk intens en heftig ervaren. Soms té heftig zelfs. De cover scoort gemiddeld een 6,7. Gezien de verschillende meningen een mooi cijfer. Marjolijn vond ‘Vrij spel’ het minst goede boek tot nu toe wat ze van Linda gelezen heeft. Monique kreeg het maar niet weggelegd. En op Adi heeft vooral het effect van een dergelijke bende veel indruk achtergelaten. Patrice vond het verhaal schokkend en heftig en had moeite met de geloofwaardigheid van pastoor Luc. Erna heeft het boek aaneengesloten uitgelezen, wegleggen was geen optie. Veel verschillen in beleving maar ook veel overeenkomsten. Ondanks de verschillen liggen de beoordelingen wel dicht bij elkaar. Laagste score is drie sterren en de hoogste vier. Gemiddeld scoort het boek een 3,7 wat afgerond wordt naar 4 sterren. Een mooi cijfer voor ‘Vrij spel’. Iedereen bedankt voor hun bijdrage. Graag tot een volgende keer!

Geen opmerkingen: