vrijdag 20 november 2015

'Aznavour' - Matthijs van Nieuwkerk


Genre: Non-fictie
Uitgever: OverAmstel Uitgevers
ISBN: 9789048829248 / NUR: 660
Uitvoering: Hardcover
Aantal pagina’s: 144 
Uitgave: september 2015

Dank aan de uitgever voor het beschikbaar gestelde recensie exemplaar.

Cover
Op de cover staat een zwart-wit foto van Charles Aznavour. Een markant gezicht dat recht in de camera kijkt en op lijkt te gaan in de achtergrond. Door de combinatie van de foto, de titel ‘Aznavour’ in grote letters en de subtitel ‘De beste zanger die ooit geleefd heeft’, wordt je blik als het ware naar de cover getrokken. Een sterk en interessant beeld. Ik geef de cover een 9.

Samenvatting
Twee jaar lang schreef Matthijs van Nieuwkerk columns voor de VARA gids, waarbij Charles Aznavour, ‘de beste zanger die ooit geleefd heeft’, de rode draad moest zijn. Columns over het leven van Matthijs van Nieuwkerk waarin de Franse chansonniér een grote rol speelt. En die liefde steekt hij niet onder stoelen of banken.

Conclusie
In alle eerlijkheid; ik vind het lastig om Aznavour te recenseren. Want recenseer ik in dit geval op basis van de verwachting die ik koesterde ten aanzien van het boek? Of recenseer ik los van de verwachting? Bij het horen van de naam Aznavour, één van de grote chansonniérs, komt mijn verbeelding tot leven. De naam alleen al fluistert van tijdgeest, dagen van weleer, nostalgie, vakmanschap. Voor alle duidelijkheid; ik ben geen fervent fan van Aznavour. Zoveel liederen (of moet je in zijn geval van poëzie spreken?) ken ik niet van de beste man. Mijn Frans reikt niet verder dan deux, misschien trois baguettes, dan houdt het echt op. Maar ik ben wel een fervent fan van muziek, van verhalen, van melodieën die je in het hart raken, van grote vertellers. En Aznavour spreekt tot de verbeelding. In ieder geval tot die van mij.

Mijn verwachting, mijn hoop ging uit naar een duik in het leven van deze zanger. Een intiem kijkje achter de schermen, vanuit het blikveld van een pure liefhebber. Nog voor ik het boek had opengeslagen, wist ik dat de verwachting hoogstwaarschijnlijk tevergeefs zou zijn en de hoop ijdel. Het is niet zo’n dik boek namelijk. Mijn research op voorhand was niet verder gegaan dan de cover – ik was meteen verkocht – anders had ik kunnen weten dat het een verzameling columns betrof en had ik mijn verwachtingen bij kunnen stellen. Een verzameling columns met Aznavour als rode draad. Maar voor mijn gevoel moest Aznavour soms van ver komen, waarbij hij op de valreep nog de laatste regel haalde. Bij vlagen kwam bij mij een beeld naar boven van een fanatiek tikkende Matthijs van Nieuwkerk, met een goed idee voor de column van die week, waarbij hij zich bij de laatste alinea herinnerde aan zijn belofte: vroeg of laat gaat het over Aznavour. Waarna hij vervolgens afsloot met een: Aznavour, de beste zanger die ooit geleefd heeft. Is wellicht wat beknopt samengevat, maar niet elke column voldeed naar mijn idee aan die belofte.

Komt toch weer die vraag van zojuist naar boven: recenseer je op basis van verwachting of los van verwachting? Matthijs van Nieuwkerk heeft een zeer boeiende schrijfstijl. Je hoort hem als het ware het verhaal vertellen. Dat hij presentator is van DWDD, helpt daar natuurlijk uitstekend bij. Hij heeft passie, gebruikt mooie beeldspraak en de liefde voor Aznavour komt duidelijk naar voren. De verhalen die Matthijs vertelt, zijn boeiend en je leest het boek (toegegeven, ook enigszins door het relatief geringe aantal pagina’s) in één ruk uit. Hij neemt je mee en vertelt mooie verhalen over wat hem raakt. Een echte verhalenverteller. Zoals ik al eerder genoemd heb, houd ik daar wel van. Toch blijft hij voor mijn gevoel, ondanks zijn grote liefde voor Aznavour, redelijk op de vlakte. Hij schrijft daarentegen lyrisch genoeg om de lezer uit te nodigen zelf meer in het leven en het werk van Aznavour te duiken. Als het ware een smaakmaker, een aperitief. En als dat zijn missie was als prediker van des Evangelie Aznavour, dan is hij daar zeker in geslaagd.

Beoordeling:
Blijft de vraag hoe ik Aznavour van Matthijs van Nieuwkerk nu moet beoordelen. Ik zou het vertel-/schrijftalent van Matthijs en zijn ongebreidelde enthousiasme voor dit onderwerp behoorlijk tekort doen door me enkel te laten leiden door mijn verwachting. Want ik had graag gezien dat Matthijs, als kenner pur sang, meer de diepte in gegaan was. Juist met zijn talent voor het vertellen van verhalen. Als verzameling columns, waaraan de titel Aznavour is gegeven en waarbij de beste man regelmatig acte de présence geeft, is het onderhoudend, geestig bij vlagen en boeiend. Maar doet Matthijs van Nieuwkerk op dat moment zijn grote idool niet tekort? En aan wie is het om dit te ver-/beoordelen?
Wil ik het niet te zwaar maken (los van verwachting), dan is het een goed boek. Moet ik kritisch zijn (op basis van mijn verwachting), dan valt het, de uitstekende vertelkunsten van Matthijs ten spijt, toch wat tegen. Gemiddeld kom ik dan uit op een beoordeling van 3 sterren.

Chester - recensent De Perfecte Buren

Geen opmerkingen: