dinsdag 10 november 2015

'De zwarte Venus' - van Lydia Verbeeck


Genre: fictie, historische roman
Uitgever: Manteau
ISBN: 978 90 223 3159 0
Uitvoering: paperback
Aantal pagina’s: 368
Uitgave: oktober 2015

Met dank aan Uitgeverij Manteau voor dit recensie exemplaar

De cover
Ik vind de cover mooi. De sepia kleurstelling past goed bij de periode waarin het verhaal zich afspeelt, namelijk 1874. Deze kleurstelling geeft mij ook het gevoel dat de cover uit deze periode stamt. Trekt mij daardoor al de sfeer van het verhaal in. De zwarte vrouw op de voorgrond met op de achtergrond allerlei mensen die naar haar lijken te kijken/staren past goed bij het verhaal. De cover krijgt van mij een 8.

Reden voor het lezen
Ik heb het boek opgestuurd gekregen door de uitgever Manteau. Het genre historische roman behoort tot mijn favoriete genres en ik bedank de uitgever hierbij voor het opsturen van dit recensie-exemplaar.

Samenvatting van het verhaal
Tijdens de 19e eeuw werden er regelmatig freakshows opgevoerd ter vermaak van de bevolking. Arnold Vermeersch is boekhouder bij een van deze freakshows, en als hij op een dag wordt ontslagen door zijn baas Barbarossa zint hij op wraak. Hij steelt Jantie, een jonge KhoiKhoi vrouw, die door de bevolking Hottentotten genoemd worden. Jantie is een van de grote trekpleisters en Vermeersch wil haar dan ook gaan verkopen aan de hoogste bieder. Tijdens de ontvoering van Jantie wordt Vermeersch betrapt en zijn voormalige baas Barbarossa stuurt zijn broer Pieter achter Vermeersch en Jantie aan. 

Op hun vlucht komen zij in Lier aan. In herberg Orleans van herbergier Jokke en zijn vrouw Griet vinden ze onderdak. Als de geplande verkoop mislukt, maken Jokke en Vermeersch een afspraak. Jokke mag Jantie gedurende een aantal dagen tentoonstellen in zijn herberg en Vermeersch probeert in de tussentijd een nieuwe koper te vinden. Als Jantie op een dag is verdwenen ontstaat er een spannende zoektocht naar haar. Is Jantie gestolen of is ze ontsnapt? Heeft de broer van Barbarossa, Pieter er iets mee van doen? Of heeft de verdwijning van Jantie iets te maken met de opdracht die de Belgische koning Leopold II aan Henry Morton Stanley, de ontdekkingsreiziger, heeft gegeven? Wat volgt is een spannende zoektocht naar Jantie die de lezer voert door Belgiƫ en het Parijs van 1874.

Beredenering
Ik had in eerste instantie moeite om in het boek te komen. Dat lag niet aan het verhaal, maar aan de schrijfstijl en opmaak van het boek. De schrijfstijl is vrij eenvoudig en de lettergrootte vind ik aan de grote kant. Het gaf mij het gevoel bezig te zijn in een jeugdboek i.p.v. een volwassenenboek. Naarmate ik vorderde in het boek raakte ik aan de schrijfstijl gewend en werd het boek aangenamer om te lezen. 

De verhaallijn pakte mij wel direct. De freakshows die in de 18e eeuw werden opgevoerd tot vermaak van de mensen laat een kant van de mensheid zien die ook nu nog leeft. Alles wat anders is, wordt afgedaan als vreemd, eng, minderwaardig. Tegenwoordig gebeurt dat op andere manieren, maar destijds werden mensen die anders waren als een rariteitenkabinet, onmensen aan de mens voorgeschoteld. Lydia Verbeeck weet dat treffend neer te zetten. 

De woorden die Griet uitspreekt als ze hoort dat Jantie een naam heeft, vind ik een prachtig voorbeeld hiervan “Jantie? Dat zo’n Hottentot een naam heeft, verbaasde Griet zich. ‘Jantie’”. Ook de gedachtegang die Lena, de hulp, heeft: “De Hottentot huilde. Hartbrekend snikken was het. Als een mens. Een dier had ze gedacht dat de Hottentot was. Een beest dat kon praten. Een slim beest dus, een dier dat ze niet kende. Dat kon best. Ze was nooit naar school geweest. Met wat zij niet kende, kon je de toren van de Sint-Gummaruskerk vullen. Nee, de peperbus zou er van overlopen. Er waren tien torens voor nodig “.

Door haar boek geeft de schrijfster een realistisch aanvoelend beeld van het leven in de 19e eeuw. De opkomst van de suffragettes, de vrouwen emancipatiebeweging, brengt ze mooi in beeld door de vrouw van de plaatselijke huisarts op te laten komen voor het mensonterende gebruik van Jantie. De tegenstellingen die er in die tijd leefde laat Lydia Verbeeck nog beter uitkomen door er een verhaallijn aan te voegen waarin koning Leopold II en de ontdekkingsreiziger Henry Morton Stanley worden opgevoerd. Naast het historische aspect bevat het boek ook een behoorlijke dosis spanning. 

De manier waarop ze de zoektocht naar de verdwenen Jantie opvoert, vind ik goed. Diverse verhaallijnen en mogelijkheden laat ze de revue passeren zonder mij het gevoel te geven dat ze twijfelde tussen twee verschillende soorten boeken. Ze weet de zoektocht mooi weten te verweven in het historisch perspectief van die tijd. Het geheel voelt dan ook als een aangename historische spannende roman.

Conclusie
Ondanks het moeizaam op gang komen heb ik genoten van het boek. Ook al blijft het qua schrijfstijl en lettergrootte voor mij meer aanvoelen als een jeugdroman. Het is wel een historische roman geworden die een goed licht werpt op die tijd en hoe mensonterende de mensheid eigenlijk kan zijn. Het goed verweven van spanning met historie en verrassende einde maakte voor mij het boek tot een plezierige leeservaring. 
Het boek krijgt van 3 sterren.

Lisette Woest-Appeldoorn – Recensent De Perfecte Buren



Geen opmerkingen: