maandag 9 november 2015

'Disclaimer' – Renee Knight


Genre: Thriller
Uitgever: Ambo / Anthos uitgevers, Amsterdam
ISBN: 978904980405 3 / NUR 305
Uitvoering: Dwarsligger
Aantal pagina’s: 500
Uitgave: juni 2015


Cover
De cover laat een strandtafereel zien alsof het bekeken wordt door een cameralens. Het geeft het ogenschijnlijk onschuldige strandtafereel iets onheilspellend. In combinatie met de titel (Disclaimer) en het onderschrift ‘Elke overeenkomst met bestaande personen, levend of dood, berust op toeval…’, zorgt dit voor een intrigerende uitnodiging om het boek te gaan lezen. Ik geef de cover een 8.

Samenvatting
Catharine Ravencroft is een succesvolle documentairemaakster. Ze is getrouwd met Robert, advocaat van beroep en ze hebben een zoon Nicholas. Het leven lijkt haar toe te lachen nu haar laatste documentaire bekroond is met een prestigieuze prijs, maar haar leven is stilletjes overhoop gegooid door een boek dat op onverklaarbare wijze in haar bezit is gekomen. De hoofdpersoon van dit boek is zijzelf en in het boek wordt een geheim prijsgegeven dat ze al twintig jaar bij zich draagt. Wie is de schrijver van dit boek? Hoe komt het dat hij haar geheim kent? En wat betekent dit voor haar? De hoofdpersoon in het boek komt namelijk op gruwelijke wijze om het leven op het einde van het verhaal. Als blijkt dat haar zoon ook een exemplaar van het boek heeft ontvangen, gaat Catharine op onderzoek uit. Het verleden moet blijven rusten. Maar tegen welke prijs?

Stephen Brigstocke is een gepensioneerde leraar en weduwnaar van Nancy. Hun zoon Jonathan is veel op reis en hij heeft dan ook weinig contact met hem. Als hij op een dag besluit om de spullen van zijn overleden echtgenote te gaan opruimen, stuit hij op een oude handtas van Nancy, weggemoffeld achterin een kast. In deze tas vindt Stephen een map met foto’s. Het blijken zeer compromitterende foto’s te zijn van Nancy die suggereren dat ze er een affaire op nagehouden heeft. Woedend en overmand door verdriet gaat Stephen op onderzoek uit. Het verleden moet overhoop. Maar tegen welke prijs?

Conclusie
Disclaimer is een intelligente thriller met verrassende plotwendingen. Dat Renee Knight een ervaren scenarioschrijfster is, komt duidelijk naar voren uit de wijze waarop het verhaal is opgezet. Vanaf pagina 1 word je als lezer opgenomen in de levens van de hoofdpersonen. Het verhaal leest lekker vlot weg, is beeldend, de opbouw is zeer gestructureerd en de karakters worden goed neergezet. Op vernuftige wijze weet de schrijfster jou te winnen voor de hoofdkarakters, waarbij je als lezer na elk hoofdstuk blijft hinken op de keuze naar wie je sympathie nu uit moet gaan. Wat is nu het grote geheim waar ze omheen draaien? Wat voor een verschrikking heeft zich in het verleden voorgedaan? Wie is hieraan schuldig?

Door de plotwendingen wordt de lezer uitgenodigd om te filosoferen over de fragiliteit van het gelijk. Dat 'het gelijk' een gevaarlijk spel van interpretatie is/ kan zijn, wordt pijnlijk duidelijk in het boek. Tel daarbij de keuzes op die de hoofdpersonen maken op basis van hun interpretatie en het wordt duidelijk dat het gelijk vele gezichten heeft.

Renee Knight heeft op treffende wijze de karakters menselijk weten te maken, waardoor je tot op de laatste bladzijde begrip kunt blijven opbrengen voor de hoofdpersonen (en hun keuzes). Want wat had je zelf gedaan? Tegelijkertijd blijft de 'wat als?'-vraag knagen. Hoever gaan we om onszelf te beschermen? Hoe houdbaar is wraak? De spanning wordt gedurende het verhaal zeer goed en gedoseerd opgebouwd en het boek leest als een film.

Beoordeling
Renee Knight heeft met Dislcaimer een ijzersterk verhaal geschreven. Het verhaal grijpt je en tot op het einde blijf je zoeken naar het vonnis; wie is hier het slachtoffer en wie is de dader? Wie is verantwoordelijk voor de misère van de ander?

De gekozen opzet van het verhaal zet de lezer aan het denken, waardoor de karakters nog meer verdieping krijgen, zonder dat de schrijfster hier een woord aan 'vuil' hoeft te maken. Meesterlijk en cinematografisch. Maar het boek laat ook vragen onbeantwoord, waardoor het lijkt alsof de schrijfster op bepaalde vlakken het verhaal heeft 'afgeraffeld'.


Door de focus op de hoofdpersonen blijft bijvoorbeeld het karakter Jonathan Brigstocke naar mijn mening teveel onderbelicht, terwijl hij uiteindelijk een zeer belangrijke rol in het verhaal speelt. Nu begrijp ik dat teveel uitwerking van dit karakter gaandeweg het boek waarschijnlijk de sterke plotwendingen in de weg had gezeten. Daarbij wordt het verhaal van de 'compromitterende' foto's van Nancy Brigstocke ook opengelaten naar mijn idee. Anticipeerde de schrijfster hier op de conclusies (in retro-perspectief) van de lezer? Indien ja, dan waardeer ik het krediet dat je als lezer krijgt. Ondanks de open vragen (van mijn kant) is het gewoon een superieure thriller, welke het ook goed zal kunnen doen in de bioscoop. Ik geef Disclaimer 4 sterren.

Chester Gerritse - Recensent De Perfecte Buren  

Geen opmerkingen: