maandag 2 mei 2016

'Zussen van Versailles - Sally Christie



Genre: roman
Uitgever: The House of Books
ISBN: 9789044347845
Uitvoering: paperback
Aantal pagina’s: 509
Uitgave: 29 maart 2016

Met dank aan uitgeverij The House of Books voor deze recensie exemplaren.

Duo recensie Nancy De Brucker met Patrice van Trigt

Begin 18e eeuw aan het hof van Lodewijk XV
De koning is na zeven jaar huwelijk zijn echtgenote beu. Er dient met spoed een maîtresse gevonden te worden. Louise, de oudste van de vijf Nestlezussen, wordt in de armen van de monarch gedirigeerd. Nog drie van haar zussen zullen in het koninklijke bed belanden. In hun gevecht om zowel liefde als macht voeren schandalen, corruptie en haat de boventoon, wat de reputatie van de Franse monarchie voor altijd zal veranderen.

Cover
Nancy: De cover bestaat uit 2 delen: bovenaan een foto van de achterzijde van een dame die en die een typisch kleed aan heeft van die tijd. Alhoewel je maar weinig van haar gezicht kunt zien, merk je dat haar haren mooi zijn gekapt en dat ze een rijke uitstraling heeft. Onderaan de cover zie je een foto van Versailles met op de voorgrond de prachtig aangelegde tuin. Het is een heel opvallende cover en voor de romanlezers onder ons trekt het je wel aan. Ik geef deze cover een 8.

Patrice: Een typische cover voor een roman uit deze tijd. Zowel de kleding als de achtergrond past bij het verhaal. Rijkdom en het paleis gaan hand in hand. Het ontwerp is niet vernieuwend maar wel veelzeggend voor dit verhaal. Een 7.

Samenvatting van het verhaal
Nancy: De vijf zussen Louise, Pauline, Diane, Hortense en Marie-Anne zijn bevoorrechte dochters die in een familie opgroeien van adel en van aanzien. Hun kindertijd brengen ze op de vierde verdieping door in de kinderkamer terwijl hun moeder beneden in luxe baadt en alleen haar kinderen laat ontbieden als zij dat wil. De meiden hadden bijna geen onderwijs, alles draaide om de etiquette. En heel belangrijk, hoe beter hoe groter de bruidsschat is.

Patrice: 1799 - De vierentachtigjarige Hortense vertelt haar verhaal. Zij is een van de vijf zussen De Mailly-Nesle uit Parijs. De vijf komen uit een goed aangeschreven gezin, wonen op stand aan de Seine in Parijs. Vader en moeder zijn in dienst van het koninkrijk, moeder werkt als hofdame bij de koningin op paleis Versailles. De kinderen groeien op in niet bepaald het meest warme nest, ze brengen de meeste tijd met elkaar door en met hun gouvernante. Ze krijgen van haar ook les, gaan niet naar school. Vader vervloekt zijn gezin, vijf dochters! Hij begrijpt niet wat hij ooit heeft misdaan om dit zware kruis te dragen. Voor iedere dochter moet er worden gespaard, een geschikte huwelijkskandidaat gevonden worden die de karige huwelijksschat gaat aanvaarden.

Nancy: Op de dag dat Louise zestien jaar wordt roept haar moeder haar bij zich. Haar moeder vertelt haar het heugelijke nieuws dat ze spoedig zal trouwen met haar neef Louis-Alexandre die twintig jaar ouder is dan zij. Ze wordt dan de Hertogin de Mailly en daardoor wordt ze een echtgenote aan het hof wat heel belangrijk is.

Patrice: Louise, Pauline, Diane, Hortense en Marie-Anne zijn in de meeste opzichten elkaars tegenpolen. Alle vijf totaal anders qua karakter maar ook van uiterlijk. Oudste dochter Louise droomt altijd al van een leven aan het hof in Versailles. Op de een of andere manier lijkt haar dat geweldig, de pracht en praal, het sprookje dat tot leven komt. En na haar huwelijk valt haar het geluk dat ze daar aan de zijde van de koningin mag komen werken. Ze neemt haar intrek in het immense paleis en komt al gauw bij haar positieven. Versailles blijkt op alle fronten allesbehalve een sprookje te zijn.

Nancy: Als het noodlot toeslaat en hun moeder sterft wordt Louise een hofdame van de Koningin. Haar andere zussen hebben minder geluk. Pauline en Diane worden in een klooster ondergebracht en Marie-Anne en Hortense wonen nu in bij hun Tante Mazarin. Alles zussen hebben zo hun redenen om zo snel mogelijk naar het hof te worden geroepen. Ze willen weg van het leven dat ze nu leiden.
Ondertussen begint Louise haar draai te vinden in Versailles wat geen gemakkelijke opgave lijkt. Het is een poel van verderf en verraad en ze moet constant op haar hoede blijven. Je moet voorzichtig zijn met het bepalen wie je vriendinnen zijn! Er zijn bondgenoten maar Versailles zit ook overvol met spionnen die je o zo graag het liefst onderuit halen.

Patrice: Thuis verloopt intussen ook niet alles zoals het moet en wanneer hun moeder plotseling wegvalt, staan de meisjes er ineens alleen voor. Vader is niet de aangewezen persoon om voor zijn dochters te zorgen. De twee oudste meisjes gaan meteen naar het klooster van Port Royal en zus Pauline ziet groen van jaloezie ten opzichte van Louise. De twee jongste meisjes blijven onder hoede van hun tante in Parijs wonen. Alle vier zijn ze in afwachting tot ze de huwbare leeftijd bereiken en zo hun zus kunnen volgen naar Versailles. Want Louise heeft inmiddels een betrekking die aanzien afdwingt. Zij is degene die vlakbij Koning Lodewijk XV en zijn vrouw mag zijn.

Nancy: Als Louise meer dan drie jaar in Versailles is, wordt ze uitgenodigd in de vertrekken van een hooggeplaatst iemand. Deze mensen hebben een plan gesmeed en vragen haar de koning te dienen in het koninklijk bed. Ze is dé geschikte kandidate. De koningin wordt te oud en hij is een gezonde man van drieëntwintig jaar die zijn behoeften nodig heeft. Ze kan en mag dit absoluut niet weigeren. Ze voelt zich een echte ‘Versailloise’!

Patrice: Het huwelijk van het koningspaar is na een aantal kinderen allesbehalve rooskleurig en om de koning te plezieren wijst men Louise aan als zijn maîtresse. Ze voelt zich op een vreemde manier vereerd en geniet van het publieke geheim. In de loop van de tijd ontstaat er een innige relatie tussen Lodewijk en Louise. Ze schrijft brieven naar haar zussen over haar leven. Maar dat het niet zo rooskleurig is als ze doet voorkomen weten de vrouwen niet. Ze blijven Versailles en alles wat daarmee gemoeid is idealiseren. Met verregaande gevolgen.

Nancy: Ondertussen zitten haar zussen te snakken om ook naar Versailles te mogen komen. Zeker haar zus Pauline schrijft smeekbeden om haar uit het klooster te halen. Ze wil leven en ze wil ook de maîtresse van de koning worden en de machtigste vrouw van Frankrijk worden.
Door de jaren heen vinden de zussen hun weg naar Versailles maar ieder met haar eigen bedoelingen!



‘De een is bijna vergeten
De ander is tot stof vergaan,
De derde is op weg,
Terwijl de vierde wacht
Tot ze plaats moet maken voor de vijfde,
Vijf zussen te beminnen: is dat trouweloos of trouw?’


Conclusie
Patrice: ‘Zussen van Versailles’ is een bijzonder boek, dit terwijl het absoluut geen periode beslaat die uw recensent in eerste instantie aan zou spreken. Maar des te groter de verrassing van dit verhaal. Juist omdat feiten te achterhalen zijn maakt dit alles nog schokkender maar ook zeker intrigerend. Versailles was in die tijd, ook onder het bewind van Lodewijk XV, niets meer of minder dan een Sodom en Gomorra van die tijd.

Nancy: Dit boek bestaat uit 3 delen: ‘De verliefdheid’, ‘Iemand neemt het over’ en als laatste ‘De triomf’. Dit verhaal vertelt de levens van de zussen Nesle en hoe ze aan het hof zijn terechtgekomen. De zussen hebben elk een uitgesproken karakter en tijdens de briefwisselingen die ze al dan niet met elkaar doen ontdek je hun ware aard. Elke zus komt aan bod en vertelt vanuit eigen perspectief zo haar verhaal in de brieven die ze schrijven.
De auteur heeft alle emoties die eraan te pas komen goed weergegeven. Er komt liefde, jaloezie, afgunst en haat aan te pas. Van zusterlijke liefde is er op sommige momenten geen sprake meer.

Patrice: Het boek is verdeeld in drie delen en ieder hoofdstuk is vanuit het perspectief geschreven van een van de vijf vrouwen. Het geheel beslaat de periode vanaf 1730 tot aan 1799, het jaartal waarin Hortense haar verhaal doet. En hoe onwaarschijnlijk het ook mag klinken; dit verhaal is grotendeels op waarheid gebaseerd! De zussen waren werkelijk maîtresse van de koning en de vertrouwensman van Lodewijk was inderdaad Fleury. Ook de opvolgsters van de zussen en bijrollen zijn allemaal op echte personen geïnspireerd. Het maakt het verhaal behalve zeer vermakelijk ook een mooi verpakte geschiedenisles.

Nancy: Het leven op Versailles is alles behalve saai te noemen als je weet wat voor plots er allemaal worden gesmeed, de vele intriges en verraad. De edelen die zich tegoed doen aan alles en die erom bekend staan om in de gratie te komen bij de koning. En wat ze er dan ook allemaal voor over hebben. Ook wordt er door iedereen overspel gepleegd en daar zijn dan ook weer regels voor. Je moet getrouwd zijn om dit te mogen doen! De meeste huwelijken worden gearrangeerd. Zo zijn er weinig “liefdeshuwelijken”.

Patrice: De band tussen de zussen wordt mooi neergezet en krijgt veel ruimte. Vijf totaal verschillende personages die, ondanks dat, naadloos op elkaar aansluiten. Hun briefwisselingen zijn goed verwerkt in het verhaal en zijn van absolute meerwaarde. De gebeurtenissen aan het hof grenzen aan het ongeloofwaardige, wát een tijd moet dat zijn geweest! Je hoeft als lezer niet veel moeite te doen om je in het verhaal te verliezen, dat gaat bijna automatisch.

Nancy: Versailles is een speeltuin voor de volwassenen en ze waren allesbehalve preuts. Ze bedrijven daar de liefde dat het een lieve lust is! Het grappige eraan is dat iedereen maar op doet en ze zich dan tot God wenden voor hun zonden. Ze beschouwen zichzelf als vroom en kuisheid staat hoog in het vaandel maar de manier waarop ze dan met hun geloof omgaan is echt hypocriet te noemen. Er wordt in de familie en door anderen schande van gesproken als de zussen het bed delen met de koning maar ze halen er ook wel hun voordelen uit.

Patrice: Men nam het niet zo met echtelijke trouw, sterker nog; het was een voorwaarde om een buitenechtelijke relatie te ‘mogen’ hebben. Want ja, als de koning of een afgezant van het koningshuis je vroeg dan kon je natuurlijk niet weigeren…….bizar! De rol van vrouwen was sowieso ondergeschikt aan die van de mannen.

Nancy: Zo beschrijft de auteur nog vele dingen die over Versailles gaan: de pracht, de grootsheid en grandeur. Maar ook de mode, de roddels, de regels die er zijn en nog veel andere dingen waarvan je wenkbrauwen soms een beetje de hoogte in gaan. Zo werd er bv. in het oog gehouden hoe vaak de koning het bed deelde met de koningin! Ze beschrijft ook uitvoerig wat voor iemand Lodewijk XV was en heeft zich ook verdiept in de andere personages die de entourage van de koning vormden. Er komen wel heel veel personages aan te pas in dit boek en soms was het niet gemakkelijk om die allemaal te onthouden. Over het gewone volk, het ‘gepeupel’ wordt weinig geschreven alhoewel die echt arm waren.

Patrice: Lodewijk begon zijn regeringsperiode met ongekende populariteit maar kende een flink aantal jaren waar het andersom was. Op zijn ziekbed, waar hij uiteindelijk niet aan is bezweken, kende die weer even een opleving. De bevolking kwam massaal op om voor hem te bidden. Uiteindelijk bleek hij een van de meest impopulaire koningen te zijn in de geschiedenis van Frankrijk. Dit was voornamelijk te danken aan de losbandigheid aan het hof, ook het hoofdthema in dit verhaal. De Franse Revolutie die vijftien jaar na zijn dood uitbrak zou zelfs direct te herleiden zijn tot zijn slechte bewind en dito manier van oorlogsvoering. Tot zover de geschiedenisles en over tot de verdere beoordeling van dit boek.

Nancy: De auteur heeft heel veel research gedaan en dat merk je ook. Ook ik ben op zoek gegaan om de zussen op te zoeken en het blijkt dus effectief zo te zijn geweest. Je kunt de wensen van de koning niet weigeren ook al slaapt hij met je zus! En dit was dan nog voordat de beroemdste van alle maîtresses, madame De Pompadour op de proppen kwam.

Patrice: ‘Zussen van Versailles’ is een verhaal geworden dat bol staat van intriges, jaloezie, overspel en geheimen. Een verhaal dat uitermate interessant is om te lezen want het beslaat een meer dan bijzondere periode uit de Franse geschiedenis. De combinatie tussen fictie en waargebeurde elementen maakt het tot een zeer geloofwaardig en verbazingwekkend geheel. 

Nancy: Dit is een bitterzoet drama dat je meeneemt naar het Franse hof tijdens de 18e eeuw. Je wordt meegezogen in het verhaal en ik vond dingen grappig en dan weer overdreven hoe het eraan toe ging, maar dat was natuurlijk heel gewoontjes in die tijd. Hoe tegenstrijdig het er ook aan toeging. Voor de ene zus heb je dan weer veel sympathie en de andere zou je zo het liefst willen laten verdwijnen.

Patrice: De schrijfstijl is absoluut zeer prettig en vlot. De auteur weet met vlagen zelfs erg grappig uit de hoek te komen door absurde situaties te schetsen. Het zou zelfs kunnen dat die scenes op research gebaseerd zijn en de waarheid dicht benaderen, heel apart. In die tijd kon blijkbaar alles en meteen ook niets. Heel tegenstrijdig en haast onvoorstelbaar.

Nancy: Een knappe prestatie van deze auteur en haar schrijfstijl is ook heel aangenaam om te lezen, het is een historische roman die je werkelijk omarmt en waar je veel dingen te weten komt! Ik ben echt geïnteresseerd in geschiedenis en dit is echt een boek waaruit ik heb geleerd ook al is het in een romanvorm gegoten. Het markantste is dat er geen winnaars uit de bus komen hoe luxueus en machtig de zussen ook waren. Er zijn nog zoveel meer dingen die ik zou willen vertellen maar lees het boek zelf zou ik zeggen dan kom je er wel achter hoe boeiend deze tijd was. Ik geef dit boek 4 sterren.

Patrice: Het is bijna een film waarin je je begeeft en dat geeft een extra dimensie aan het geheel. Het gevoel van ‘Pride and Prejudice’ deed geregeld zijn intrede. Een mooie klassieker maar dan in boekvorm. ‘Zussen van Versailles’ is zeker een aanrader als je van een verhaal houdt dat een hoog realiteitsgehalte heeft maar ook absoluut een boeiende verhaallijn heeft. Het is weer eens wat anders. Een meer dan fascinerende roman uit een wel heel bijzondere en bizarre periode aan het Franse hof en daarom 4 sterren.

Geen opmerkingen: