zondag 4 december 2016

Rudy's wereld


Politieke correctheid



Na al de commotie die ontstaan is in de aanloop naar Sinterklaas zijn een paar bedenkingen over 'politieke correctheid' misschien niet helemaal nutteloos. Ik bedoel daar niet alleen de als discussies vermomde scheldpartijen over 'Zwarte Piet' mee. Elke vorm van pseudo-intellectuele betweterij die op basis van zogezegde algemeen aanvaarde ‘waarheden’ andermans mening de stempel 'fout' meegeeft kan je daar onder rangschikken. Om de een of andere reden heb ik het gevoel gekregen dat die fameuze 'politieke correctheid' de laatste jaren aan een gevaarlijke opmars is begonnen en zo stilaan dictatoriale kantjes krijgt. Als de 'politiek correcte’ mening meteen met demonstraties en geweld moet worden ondersteund, en iedereen die een andere mening heeft meteen fysiek moet worden aangevallen, hoe ver zijn we dan nog verwijderd van een dictatuur? Zijn we dan nog wel verwijderd van een dictatuur?

Het woord dat 'politieke correctheid' het meeste vergezelt is 'verbod'. Politiek incorrecte meningen of fenomenen moeten 'verboden' worden als het van de politiek correcte menigte afhangt. Dat maatschappelijk verantwoordelijken - politici - prompt mee beginnen te roepen zodra ze vaststellen dat de groep lawaaimakers groot genoeg is om interessant te zijn voor de eigen carrière, maakt het fenomeen nog gevaarlijker. Soms worden er zulke absurde of belachelijke argumenten gehanteerd, dat je je afvraagt hoe het in hemelsnaam mogelijk is dat verstandige mensen ze zelfs maar durven te hanteren. Argumenten die je eerst gierend achterover doen vallen - tot op het ogenblik dat erom lachen ook al politiek incorrect wordt, en je maar beter kunt zwijgen en knikken om geen geweld uit te lokken.


Als een afwijkende mening uiten levensbedreigend wordt, in hoeverre leef je dan nog in een democratie? Politieke correctheid is namelijk geen begrip met algemeen aanvaarde inhoud. Het is plaats- en tijdgebonden, en verschilt van nationaliteit tot nationaliteit. Want laten we wel wezen: in 1937 was het in Duitsland niet alleen politiek correct om Joden aan te vallen omwille van hun joods zijn, het fenomeen was ook algemeen verspreid. Wánt... er tegenin gaan was levensgevaarlijk. Daarna beweerde natuurlijk iedereen nergens van te weten, niet te hebben meegedaan, het altijd te hebben afgekeurd, maar ja...
Wat zit er eigenlijk achter politieke correctheid? Naar mijn bescheiden mening is een van de oorzaken de al enkele jaren oude gewoonte om voor alles meteen een 'schuldige' te willen zoeken, ook en vooral op politiek niveau. Een voorbeeld: na de aanslagen dit voorjaar in Brussel was de belangrijkste vraag op politiek niveau niet hoe zulke calamiteiten in de toekomst te voorkomen, hoe de beveiliging te versterken, of hoe we gevaarlijke individuen beter konden opsporen. De enige vraag die gesteld werd, was: wie treft hier schuld? Daarmee bedoelde men niet wie zijn die terroristen eigenlijk. Men vroeg zich meteen af wie van de collega-politici, wie van de politiediensten, wie van de geheime diensten, zelfs wie van de hulpdiensten 'in de fout was gegaan', en wie men dus het etiket 'schuldige' kon opplakken. Dat diezelfde politici al jaren knabbelen aan de budgetten van deze diensten mocht bijvoorbeeld niet eens vermeld worden. We zijn nu op een punt gekomen dat je als politicus of andere verantwoordelijke bij een gebeurtenis meteen in de aanval moet gaan en iemand de schuld geven. Anders loop je het risico dat je concurrenten meteen allemaal met het vingertje naar jou wijzen.

Dat zo'n verschijnsel zich dan als een virus in de maatschappij nestelt, is logisch. Met absurde gevolgen natuurlijk. Als een zestienjarige 's nachts met een fiets zonder enige verlichting rijdt en wordt tegengehouden door de politie, dan is de politieagent in kwestie schuldig! Die begrijpt dan niet dat het om een kind gaat. Een kind dat sommige reglementen nog niet zo goed begrijpt. Of die heeft iets tegen kinderen. Of, nog beter, die met een heksenjacht bezig is! Tegen kinderen! Zestien, nog een kind? Vraag dat eens aan de fietser zelf! Maar dezelfde mensen die dit argument gebruiken, vinden wel dat zestienjarigen moeten kunnen stemmen bij verkiezingen. Het zijn tenslotte geen kinderen meer, is dan het argument. (En ja, hoor, die dubbele argumentatie heb ik al meerdere keren gehoord, op één en dezelfde dag. En niemand die op die tegenstelling wijst/wees.)



Het 'schuldige zoeken’-virus is er dus ook in geslaagd om de geest van de modale burger te besmetten. Probeer op Facebook maar eens een mening te uiten. Sommige woorden zijn plots politiek incorrect geworden. De stad Gent verordende een tijdje geleden dat het woord(!) 'allochtoon' officieel verboden werd, want 'racistisch'. Dat je daarmee alleen maar hoongelach opwekt in cafés aan de toog, vindt men onbelangrijk. Maar men vergeet dan wel dat zo'n verbod geen positief effect heeft, integendeel. Mensen zwijgen misschien wel, de ergernis wordt opgekropt, men voelt zich langzaam maar zeker onbegrepen, men knikt en glimlacht - tot het weer verkiezingen zijn. Dan wordt tot afgrijzen van de opiniepeilers ineens iemand als Trump verkozen, die er zijn strategie van gemaakt had om politiek incorrecte cafépraat als mening te verkondigen. Dit toont alleen maar aan dat die - inderdaad vaak absurde praat - door veel meer kiezers gehanteerd werd en wordt. Dat ‘woorden’ als politiek incorrect bestempelen op termijn averechtse gevolgen kan hebben.


Het hele Zwarte Piet-debat is ondertussen zodanig verloederd, dat het deksel nu wel helemaal van Pandora's doos is geknald. Enkele voorbeelden van voorstellen? Het woord 'negeren' kunnen we maar beter niet meer gebruiken, wegens racistisch. Een scheidsrechter - welke sport doet er niet toe - kan maar beter geen zwart uniform meer dragen, want dat is racistisch. We spreken niet meer over 'manuren' maar 'mensuren', want 'manuren' is seksistisch.
Andere woorden en begrippen die we misschien beter niet meer gebruiken, op straffe van geldelijke boetes? We moeten tenslotte toch ergens beginnen.
Zwarte markt. Zwartgallig. Zwartkijker. Zwartmaken. Zwartrijder. Zwartwerker. Zwart-wit. Zwartrok.
'Zwartsnot' is weliswaar een plantenziekte, maar kunnen we daar nu echt geen neutralere benaming voor vinden?
Zwartepiet - waarmee men dan schoppenboer in een kaartspel bedoelt. Moet dringend een andere naam krijgen, of nog beter, gewoon vervangen worden in elke set kaarten.



Zit er dan geen enkele grond van waarheid in het hele debat? Natuurlijk. Maar wat men nu doet is net beletten dat er een debat zou ontstaan. Dat er zou gediscussieerd worden over die grond van de zaak, zijnde racisme. Met politieke correctheid snoert men mensen de mond, zonder aan de essentie van de zaak iets te veranderen. Bovendien, racisme is een zeer gevaarlijke en beladen term. Want volgens onze politiek correcte 'kenners' blijkt West-Europees gedrag, dat ze als racistisch bestempelen, bij mensen uit andere continenten plots niet meer racistisch, integendeel. Het wordt dan ineens een deel van hun 'culturele eigenheid’. Ontstaan stammenoorlogen bijvoorbeeld niet uit expliciet racisme? Is het Indisch kastesysteem dan niet fundamenteel racistisch?

Oeps. Sorry. Twee politiek niet correcte vragen. Ik besef het. Het spijt me. Ik zal het nooit meer doen. Ik zwijg al.

Ik was fout.

Het is allemaal mijn schuld. :-)

Geen opmerkingen: