zaterdag 7 januari 2017

Rudy's wereld: De populairste slogan van 2016.......


De populairste slogan? F*ck 2016


Dus 2016 is voorbij. Niet meteen een jaar om te vieren. Als je aan mensen vraagt wat ze van het jaar onthouden, komen altijd weer dezelfde items naar boven: aanslagen, toenemende spanningen tussen machtsblokken, gruwel in Syrië, steeds meer mensen die op de vlucht slaan, een onwaarschijnlijk lange lijst bekende overledenen, het ogenschijnlijk systematisch verdwijnen van het gezond verstand, de toenemende schaamteloosheid van politici, miljardairs en rechters, de Amerikaanse presidentsverkiezingen, en af en toe het geniepig dichterbij kruipen van wat we maar gemakkelijkheidshalve als de 'klimaatverandering' zullen omschrijven. Weliswaar de grootste dreiging, dat beseffen we wel, maar we dumpen die wetenschap bij voorkeur, ergens diep achterin de krochten van ons denken.
De gemeenschappelijke factor van dit alles - uitgezonderd misschien de overlijdens?
Angst.

De wereld is er geen aangenamere plek op geworden. Meer zelfs: onze habitat lijkt alsmaar kleiner te worden, en we zijn met alsmaar meer. En overal miserie. De aarde, één wereld. Jaja. Globalisering noemt men dat. Het wordt erin gemasseerd alsof het een ultiem reddingsmiddel is, alsof het iedereen zal 'bevrijden'. Vergeet het maar. Want laten we wel wezen: de modale burger - die zelf wel degelijk nadenkt - weet best dat globalisering NIET goed is voor de gewone mens. Globalisering is alleen in het voordeel van multinationals en hun megarijke financiers. Wat tegenwoordig als handelsverdragen en vrije handel wordt voorgesteld, is in wezen het legaal liquideren van democratie. (Taal niet belangrijk? Jawel, hoor. Nog steeds. Het woord 'vrij' is niet voor niets het meest misbruikte woord ooit. Wat men bijvoorbeeld nu als 'vrije handel' omschrijft, is dat absoluut niet.) Daar bovenop komt dan het fenomeen dat alsmaar meer psychopathische individuen verkozen worden tot 'leider'. (Heeft de modale kiezer een wat ziekelijke voorkeur gekregen voor dergelijke gevaarlijke wezens? Vanuit het idee: als alles dan toch naar de verdoemenis gaat, kan het maar beter wat vooruitgaan?) In weerwil van de goedbedoelde (en waarschijnlijk ook correcte) boodschappen dat 'de mens' het statistisch gezien op aarde nog nooit zo goed heeft gehad, is dat zeker niet het 'basisgevoel' dat we aan het jaar 2016 overhouden, wel integendeel. We zijn bang.

Waarom toch? Waar komt die angst vandaan? En waarom nu, en waarom ogenschijnlijk meer dan vroeger?
Misschien doen we dat onszelf wel aan. Of beter gezegd: laten we toe dat het ons aangedaan wordt. De aarde is namelijk nooit een plek geweest van alleen maar rozengeur en maneschijn. Integendeel. Er zijn altijd oorlogen geweest, er is altijd hongersnood geweest, er is altijd gruwel geweest, er is altijd... Vul zelf maar in. Het grote verschil tussen toen en nu (de laatste jaren) is dat we nu overspoeld worden met het onheil van de hele wereld, terwijl dat vroeger beperkt bleef tot lokale calamiteiten. Vroeger wisten we gewoon bijna nooit. Of pas veel later. Nu worden we systematisch en onmiddellijk vergiftigd met alle ellende van de hele wereld. Hoe?
Op dezelfde manier als nicotine een mens vergiftigt. Men zorgt ervoor dat die mens verslaafd geraakt aan 'nieuws'. En dat is geen vrijblijvend statement: er zijn studies die aantonen dat het systematisch en gedreven volgen van sociale media in onze hersenen dezelfde biochemische reacties opwekt als overmatig roken en overmatig alcohol drinken. Reacties die ons biologisch verslaafd maken.

Loop op een zaterdag maar eens door een drukke winkelstraat. De cartoon waar we vroeger allemaal om lachten, met een rij mensen achter elkaar die allemaal voorovergebogen op hun smartphone keken, is werkelijkheid geworden. En dit is nog maar het begin. Een smartwatch met gps? Iedereen die toegang heeft tot de data - en dat zijn wij dus niet! Maar wie dan wel? - zal weten waar je bent, op elk ogenblik van de dag en nacht. En wat je aan het doen bent. En wat je tegen wie zegt.


So what, denk je nu?
Hangt er maar van af in welke maatschappij je leeft, denk ik dan. Het lijkt me in elk geval de natte droom van elke dictator. Een paar algoritmes zullen volstaan om elke vorm van protest of samenscholing te onderscheppen. Spionnen en verklikkers? Figuren uit het verleden. Onze digitale gadgets zullen hun taak overnemen.
We zijn verslaafd geraakt aan permanent contact met iedereen. Weet je nog toen je vroeger op vakantie vertrok? De afspraak met de thuisblijvers was toen eenvoudig: geen nieuws was goed nieuws. Maar nu? Als je niet elke dag van je laat horen, denkt men thuis (en niet alleen thuis. Ook je 'vrienden') dat je op z'n minst verongelukt bent. Wordt men prompt kwaad 'omdat je niks van je laat horen'. 's Avonds iets eten, en er geen selfie van publiceren? Wat heb jij tegen ons?!

We zijn niet alleen verslaafd geraakt aan die constante stroom nieuws en nieuwtjes van over de hele wereld, we zijn ook langzaam bezig die te verinnerlijken. En vermits de gecontroleerde media hun voorkeur voor onheilsberichten alsmaar explicieter etaleren, duiken we nu met het hoofd vooruit in de dagelijkse shit die ons wordt voorgeschoteld. Elke denkbare vorm van smeerlapperij kan ons nu probleemloos bereiken, het doet er niet toe waar het gebeurd is. Fake news is een dagelijks gebruikte term geworden. Manipulatie, kwaadsprekerij, beledigingen, gruwelbeelden - op wereldschaal. En het gekke is: we zijn er niet alleen zo aan verslaafd geraakt dat we er vrijwillig induiken, iedereen die ons wijst op de gevaren of het omschrijft als een bedreiging zetten we weg als een oude zak. (Hoe reageert de gemiddelde roker ook alweer op iemand die hem/haar waarschuwt dat roken niet zo gezond is? Inderdaad.)
So be it.

Wat kun je er als individu aan veranderen? Oké. Weinig. Tenzij je eigen verslaving bewust proberen af te bouwen of terug te schroeven. (Denk in dat verband eens terug aan die vakantie die je hebt doorgebracht in het buitenland, op die plek waar geen wifi was en geen telefoonverbinding. Na enkele dagen voelde je je al veel relaxter. Alleen heb je het verband nooit gelegd. Of dat moedwillig genegeerd.)
We zullen bovendien (en snel) een manier moeten vinden om onze kinderen de vaardigheden (skills, voor de modernisten onder jullie) aan te leren om zich te wapenen tegen dit fenomeen. Als het daarvoor tenminste al niet te laat is.
Wat zal 2017 worden? Mijn grootvader zaliger zei vroeger altijd: 'de wereld is een schouwtoneel. Iedereen speelt mee, en iedereen krijgt zijn deel.' Het zal zijn wat het zal zijn. De acteurs die momenteel het 'wereldschouwtoneel' bezetten, beloven niet veel goeds. Je daar echter voortdurend zorgen over maken, is ongezond - dat is ook bewezen.

Ik wens iedereen het allerbeste voor 2017. En zet die wereldknop af en toe een keertje af. Focus dan eens op je onmiddellijke omgeving. Koop eens wat vaker bij de lokale kruidenier. Neem de fiets. Kleinschaligheid lijkt me de toekomst. And remember: you only have one life.


Love and Respect.
Rudy

Geen opmerkingen: