maandag 12 juni 2017

’13 reasons why’ – Jay Asher





Genre: Young Adult
Uitgever: Lemniscaat
ISBN: 978 90 477 0326 6
Uitvoering: paperback
Aantal pagina’s: 232
Verschijningsdatum: 9 maart 2017

Met dank aan uitgeverij Lemniscaat voor deze recensie-exemplaren.

Lezers: Laure Van Hulle, Natasja Barroso en Nancy De Brucker 
Samengesteld door Nancy (Team DPB)

Over de auteur:
Jay Asher (Arcadia, CA, 1975), ontdekte op de universiteit zijn liefde voor taal en verhalen. Hij dacht er even over om leraar te worden, maar verliet uiteindelijk voortijdig zijn studie om zich op het schrijven te storten. Om zich in leven te houden heeft hij allerlei baantjes gehad, van schoenenverkoper tot bibliothecaris. 'Thirteen reasons why' is de eerste titel die van hem is uitgegeven, en het werd direct een overdonderend succes in de wereld van de Amerikaanse Young Adult-literatuur.

Samenvatting van het verhaal

Laure; Het boek begint als Clay een doos vol met cassettebandjes ontvangt. Als Clay het eerste bandje begint af te spelen hoort hij de stem van Hannah Baker. Clay schrikt, want een tijdje geleden heeft Hannah Baker zelfmoord gepleegd. Op de bandjes legt ze uit waarom ze zelfmoord heeft gepleegd. Dertien bandjes lang, dertien redenen , dertien verschillende personen.
Natasja; De cover van deze uitgave van het boek heeft een foto op de voorkant van de acteurs die Clay en Hannah spelen in de gelijknamige Netflix-serie. Je ziet Clay met zijn koptelefoon en Hannah lijkt zijn vage spiegelbeeld te zijn. Hierdoor krijg je er direct gezichten bij, dat zal niet iedereen fijn vinden omdat je altijd in je hoofd een beeld vormt van de karakters. Zelf heb ik de serie al gezien, dus ik had er al deze gezichten bij. De foto is mooi en zeer passend bij het verhaal. (alleen draagt Clay in het boek geen koptelefoon maar gele oordopjes)

Nancy; Clay Jensen komt thuis van school en vindt een pakje zo groot als een schoenendoos tegen de voordeur. Verwonderd en nieuwsgierig als hij is opent hij de doos. Daarin zitten zeven losse cassettebandjes in, in de rechterbovenhoek van elke cassette staat een cijfer. Elke kant heeft zijn eigen nummer. Op de laatste staat een dertien op de voorkant, niks op de achterkant.

Laure; Ook Clay is een van deze redenen. Alleen de personen vermeld op de cassettebandjes ontvangen de tapes. Voor Clay is het moeilijk te geloven dat hij ook een van de redenen is waarom Hannah Baker zelfmoord heeft gepleegd. Nieuwsgierig, maar ook wat nerveus begint hij dan ook de bandjes af te spelen om zo meer duidelijkheid te krijgen waarom Hannah nu zelfmoord heeft gepleegd.
Natasja; Bij Clay wordt een pakketje bezorgd zonder afzender. In het pakketje zitten zeven cassettebandjes. Wanneer hij het eerste bandje afspeelt komt hij er achter dat ze komen van Hannah Baker. Een meisje van school waar hij meerdere vakken mee heeft gevolgd. Zij heeft recent zelfmoord gepleegd.

Nancy; Wie stuurt er in hemelsnaam nog cassettes? Niemand luistert nog naar die dingen denkt hij. Hij vindt een stereoketen op de werkbank van zijn vader in de garage en steekt er het eerste cassettebandje in. Hij kan zijn oren niet geloven! Dit kan niet waar zijn! Het is de stem van Hannah Baker, zij heeft twee weken geleden zelfmoord gepleegd. Is dit een afscheidsbrief van haar?

Dan begint Hannah te vertellen en ze heeft twee regels die nagevolgd moeten worden. Pechvogel nummer dertien mag ze meenemen naar de hel. Hannah heeft kopieën gemaakt en als ze zich niet aan de regels houden worden ze publiekelijk vrij gegeven! Ook heeft Hannah naar alle dertien een plattegrond gestuurd, daar staan twaalf plaatsen op gemarkeerd met rode sterren.

Clay snapt er niets van. Hij heeft Hannah nauwelijks gekend maar hij had het maar graag gewild maar heeft er nooit de kans toe gekregen. Hannah begint haar verhaal over de eerste persoon die aan de beurt is. Clay vraagt zich verwoed af waar hij op staat, op welke plaats. Hij heeft geen flauw benul waarom hij dit moet horen want hij heeft Hannah niets aangedaan. Wat als er iets op staat waar hij last mee kan krijgen? Is het geen list of bluft ze? Stiekem steelt hij een walkman van zijn vriend Tony en gaat al luisterend op pad naar Hannah’s verhaal. Hij luistert verder naar de bloemlezing van haar leven …

Was mijn liefde een zee,
Er was nergens land.
Was mijn liefde een woestijn,
Je zag enkel zand.
Was mijn liefde een ster,
Eén groot licht was de lucht.
Was mijn liefde gevleugeld,
Dan was oneindig mijn vlucht.


Conclusie

Laure; Elk hoofdstuk gaat over een kant van de cassettes. De tapes van Hannah en de gedachten van Clay wisselen elkaar af waarbij de teksten van Hannah in het blauw zijn aangeduid zodat dit wat duidelijker is. Daarnaast wordt ook met play, pauze en stop-symbolen aangegeven wanneer de cassettebandjes worden afgespeeld. In het begin van het verhaal is het wel wat wennen aan de afwisseling tussen de bandjes en de gedachten van Clay, maar door de tapes van Hannah zo weer te geven, lijkt het ook of ze de lezer rechtstreeks aanspreekt en word je meteen in het verhaal betrokken.
Natasja; Het verhaalt begint een paar weken na de zelfmoord van Hannah. Clay werkt zich in één dag/nacht door de gekregen cassettebandjes van Hannah heen. Dit is geen makkelijke klus, Hannahs laatste twee jaren waren heel moeilijk voor haar. Hannah lijkt het onderwerp van ‘onschuldige’ pesterijen. Elke kant van een bandje is bestemd voor een andere leerling van haar school. Deze leerlingen hebben allemaal een rol gespeeld bij de uiteindelijke zelfmoord van Hannah. De bandjes moeten worden doorgegeven zodra je ze hebt geluisterd.

Nancy; Dit boek vertelt het verhaal van Hannah die zelfmoord heeft gepleegd. Ze doet uit de doeken waarom ze dit gedaan heeft en wie daar allemaal schuldig aan zijn. In het boek volgen we Clay Jensen die naar alle cassettes luistert en die ook naar de plaatsen gaat op de plattegrond die Hannah heeft aan gestippeld. We volgen gelijktijdig wat Hannah vertelt en hoe Clay luistert en hoe hij over alles denkt en wat hij zich nog kan herinneren van bepaalde situaties.

Laure; Iedereen kent het boek natuurlijk door de gelijknamige serie '13 reasons why' op Netflix. Ik heb eerst de serie gezien op Netflix en was daarna natuurlijk nieuwsgierig naar het gelijknamige boek. Er zijn wel wat verschillen tussen de serie en het boek.

Natasja; Clay begrijpt niet waarom hij op de bandjes staat. Wat heeft hij verkeerd gedaan? Heeft hij echt aandeel gehad in de zelfmoord van Hannah? Wie zijn alle andere leerlingen en wat hebben zij gedaan? Tijdens het verhaal ga je van de gedachtes van Clay naar de vertellingen van Hannah. De schrijver heeft Hannah een andere kleur en lettertype gegeven zodat je weet wie wat zegt. De impact van Hannahs woorden op Clay is groot. Zo groot dat hij er lichamelijk ziek van wordt. Langzaam beginnen de puzzelstukjes op hun plaats te vallen. De uitkomst van het verhaal is bekend aan het begin van het boek, maar had het voorkomen kunnen worden?

Nancy; Het begint met een onschuldig iets dat iemand Hannah heeft aangedaan. Zij roept de mensen op die verantwoordelijk zijn voor wat haar allemaal is aangedaan. Deze jongeren hebben niet beseft wat een schade ze hebben aangericht. Het was als het ware een sneeuwbaleffect voor Hannah.
Na een paar bladzijden wordt het al duidelijk in welke richting dit verhaal gaat en je krijgt een akelig gevoel. Je leeft mee met beide personages die hun eigen gedachtegang hebben. Hannah die fijntjes uit de doeken doet wat haar is aangedaan en Clay die aandachtig luistert. Hij worstelt met schuldgevoelens, is op momenten opgelucht en angstig voor wat er gaat komen als het zijn beurt is.

Laure; In de serie komen er heel wat meer personages aan bod en spelen ook de ouders van Hannah een rol. Het boek draait vooral rond Hannah. Zowel het boek als de serie tonen aan dat niet één gebeurtenis de aanleiding geeft tot zelfmoord, maar dat er meestel meerdere redenen zijn. In het geval van Hannah waren dit vooral roddels en de gevolgen die deze roddels voor haar reputatie hadden.
Natasja; Het onderwerp van het boek grijpt me erg aan. Wat voor de een onschuldige pesterijtjes zijn, kan zo’n enorme invloed hebben op een ander. Het feit dat Hannah zich uiteindelijk gaat gedragen naar de reputatie die zij denkt te hebben, is schrijnend. Ze wordt zodanig naar beneden gehaald dat ze zelf ook gaat geloven dat ze niets waard is. Dit onderwerp zou op scholen bespreekbaar moeten blijven/worden. Het zet je zeker aan het denken.

Nancy; Het is een aangrijpend boek dat je meesleurt in de wereld van tieners en hoe zij met elkaar omgaan. Het gaat hier over pestgedrag en wat voor een effect dat kan hebben bij iemand die daar zelfmoord voor pleegt. Alle nare dingen zoals roddels, verraad en wraak komen hier aan te pas. Het gaat over verantwoordelijkheid nemen voor de handelingen die je hebt gedaan en hoe kleine egoïstische daden een invloed kunnen hebben op iemand anders. Het gaat er hem ook om hoe elke persoon verschillend is. Hannah geraakt in een depressie door een opeenstapeling van verschillende dingen; is dit een reden om zelfmoord te plegen vraag je je af? Hoe belangrijk zijn je veiligheidsgevoel en je privacy? Misschien niet voor jezelf maar voor Hannah en anderen des te meer en wie zijn wij om iemands daad te beoordelen?

Natasja; Asher heeft een dijk van een verhaal neergezet. Vlot geschreven, zodat in mijn ogen jonge mensen het goed zouden kunnen lezen. Het zet tieners en het leven op een middelbare school in een ander daglicht. Het was even inkomen, omdat je constant van Clay naar Hannah gaat, maar dat leest na een paar bladzijdes makkelijker. Het heeft mijn ogen weer geopend, blijf alert op signalen van mensen in je omgeving. Zet je oren open en luister.  Asher trekt je mee in de wereld van tieners, maar dit speelt natuurlijk ook bij volwassenen. Een boek waar eenieder iets van kan leren.

Besluit

Laure; Ik heb van het boek genoten, het leest heel erg vlot ondanks het zware thema. Ik denk dat dit boek vooral jongeren kan aanspreken en duidelijk aantoont welke gevolgen (pest)gedrag op school kan teweegbrengen. Ik zal dit boek zeker aanraden aan vrienden en familie net zoals de Netflix-serie! Ik geef het boek 4 sterren!
Natasja; Mocht je ook graag de serie willen kijken is het raadzaam om eerst het boek te lezen. Deze schelen nogal wat van elkaar. De serie is vele malen uitgebreider waardoor het boek voor mij wat oppervlakkig (in de zin van de karakters en het verhaal) over kwam. Ik had graag meer willen lezen over de mensen om Hannah heen. Neemt niet weg dat het een mooi boek is met een krachtige boodschap. Ik geef het boek 4 sterren.

Nancy; Het is een zwaar beladen onderwerp en zelfmoord is ook niet iets dat je luchthartig moet opnemen. Je weet nooit wat er in een mens omgaat en hoe ze een uitweg zoeken in sommige situaties. Je leest dit boek met een knoop in je maag en met een krop in je keel. Dit is weer zo’n boek dat verplichte leerstof zou moeten zijn in de scholen, dat moet gelezen worden. Dat pesters moet laten inzien wat ze met hun acties en daden aan kunnen richten! Dat er voor de gepeste mensen ook een andere uitweg is dan zelfmoord plegen. Dit is een boek dat je niet gauw zult vergeten! 5 sterren






Geen opmerkingen: