vrijdag 6 september 2019

‘In het volle licht’ – Nelly Ben-Or



Genre: non-fictie
Uitgeverij: Omniboek
ISBN: 9789401915694
Uitvoering: paperback
Aantal pagina’s: 207
Uitgave: 13 augustus 2019

Met dank aan Uitgeverij Omniboek voor het beschikbaar stellen van dit recensie-exemplaar.

September 1939 – Hitler valt Polen aan en de nazivliegtuigen gooien bommen over de stad Lwów (ligt nu in Oekraïne en heet Liviv). Daar woont de zesjarige Nelly met haar ouders en zus in een klein appartement. Dit waren de eerste ogenblikken voor hen wat uiteindelijk vijf jaar duisternis zou worden. De warmte en de geborgenheid van dit gezin zou spoedig verbrijzeld worden. In dit huishouden werden de Joodse tradities zorgvuldig in acht genomen.

Haar zus Frydzia was erg muzikaal, had een prachtige sopraanstem en speelde piano. Speciaal voor haar hadden haar ouders dit gekocht. Nelly werd er meteen door aangetrokken en toen haar zus haar muzikaliteit opmerkte kreeg ze meteen les. Ze boekte onmiddellijk vooruitgang maar daar komt dus verandering in als de nazi’s binnenvallen en ze naar een getto worden gebracht! Vanaf die noodlottige dag in september was haar veilig gevoel van haar kindertijd voorbij. Haar leven veranderde in een oogwenk. Gaandeweg ontdekt ze ook dat er iets ‘verkeerd’ is met hen: zij waren Joden. Eerst was het iets vernederendst, toen kwam de vervolging en tenslotte was het hun doodvonnis. Er breekt voor hen een periode aan van vijf jaar met een opeenvolging van angstaanjagende, intimiderende gebeurtenissen en grote zorgen.

Zo komt ze samen met haar mama en zus in een getto terecht waar ze afschuwelijke dingen ziet en moet ondergaan. Dankzij haar oom Max, die heel rijk is, kunnen ze via een tussenpersoon aan valse identiteiten geraken en mede door zijn vindingrijkheid vluchten ze zo uit het getto. Hun vluchtweg leidt hen naar Warschau maar daarmee zijn de zorgen en ellende nog niet van de baan. Ze moeten alle katholieke gebruiken leren en zich ‘Arisch’ voordien willen ze uit de klauwen van de nazi’s blijven. Ze moeten constant leren om op hun hoede te zijn, moeten opletten wat ze zeggen om niet door de mand te vallen.

Bij een bepaald gezin had Nelly de kans om piano te spelen maar haar moeder was des doods dat ze ging opvallen en ontmaskerd zouden worden. Voor Nelly is pianospelen een vlucht uit de werkelijkheid, de momenten dat ze kan spelen zijn voor haar het paradijs op aarde! Ze gaf zich volledig over aan de betovering van het geluid van haar favoriete muziekinstrument.

Na de oorlog vertrekt ze met haar moeder naar Israël, een land dat hun thuis zou moeten zijn, maar dat is het niet. Op muzikaal vlak gaat het haar wel voor de wind en krijgt ze eindelijk de kans om haar muzikale gave te ontplooien. En op die manier komt ze terecht in Engeland…

Wat een meeslepend verhaal is dit! Nelly heeft alles heel gedetailleerd beschreven wat ze beleefd heeft in haar kindertijd en hoe ze daarmee om moest gaan. Door het piano spelen kan ze haar geestelijke gezondheid behouden, ook al leefden ze in de meest erbarmelijke omstandigheden. Ze beschrijft ook hoe ze zelfs na de oorlog psychisch beschadigd was maar haar liefde voor muziek, literatuur en kunst heeft haar erboven op geholpen. Je komt ook te weten hoe het met haar andere familieleden is afgelopen maar daar ga ik niet over uitweiden.

Er loopt een rode draad doorheen dit verhaal: haar leven met en in het teken van de muziek, haar passie die haar overeind heeft gehouden en alsook de personen die haar levensweg enorm hebben verrijkt. Haar levensverhaal heeft ze op een onopgesmukte manier verteld dat het precies lijkt of ze naast je zit en haar zegje doet. Zelfs na de oorlog, jaren later, blijft ze het moeilijk vinden om iets van Joods openbaar te maken. Echt intrigerend om te lezen!

Dit is niet alleen een boek voor mensen die in de Holocaust geïnteresseerd zijn maar die ook veel van klassieke muziek houden. Nelly is een roemrijk
concertpianiste en professor geworden. Ze is zeer befaamd geworden om haar zogenoemde ‘Alexandertechniek’. Hierin was ze gespecialiseerd en dat voor meer dan vijfendertig jaar lang. Ze gaf niet alleen les aan de London Guildhall School of Music and Drama maar ook in verschillende landen over de gehele wereld. Ze laat je werkelijk onderdompelen in de klassieke wereld.

Dit is een bewonderenswaardige autobiografie van een meisje dat de Holocaust overleefde en die zich ontpopt heeft tot een wereldberoemde pianiste. Het is dankzij haar studenten (zelfs Duitse!!) dat zij dit boek heeft geschreven omdat deze jongeren haar verhaal wilden horen en haar hebben kunnen overtuigen om alles op papier te zetten.

Het is een moedig verhaal van vallen en weer opstaan en dit meerdere keren. De veerkrachtigheid en de stuwende kracht, haar liefde voor muziek hebben haar gemaakt tot wat ze nu is. Dit is voor haar het mooiste geschenk dat ze heeft meegekregen in haar leven. 5 sterren voor dit lofwaardig boek.

Nancy
De Perfecte Buren


Geen opmerkingen: