woensdag 13 september 2017

‘De betekenis van betekenis’ – Flip G. Droste


Genre: literaire fictie
Uitgever: Aspekt
ISBN: 9789463382489
Uitvoering: paperback
Aantal pagina's: 251
Uitgave: 2017 


Met dank aan Uitgeverij Aspekt voor het recensie-exemplaar


Het boek “De betekenis van betekenis” met als ondertitel “Een literaire zoektocht” is geschreven door Flip G. Droste. Hij is emeritus-hoogleraar Algemene Taalwetenschap aan de universiteit Leuven.
Grappig is dat de titel - mogelijkerwijs onbedoeld - een variant op het in Nederland bekende Droste-effect in zich draagt: een herhaalde verkleinde versie van een afbeelding in zichzelf, de zogenaamde recursie. Of zou het gelet op de naam van de auteur toch bewust zijn gebeurd?

“Als het hele universum is opgebouwd met tekens, dan is het dat ook met betekenissen.” (pag. 11)

Aan de hand van een veelal beknopte maar toch diepgaande schets van leven en werk van een bonte stoet belangrijke historische figuren onderzoekt de auteur verbanden tussen hun werk en de taal. Het gaat van de profeten via onder meer Socrates, Erasmus, Darwin en Einstein door tot Chomsky.
De benadering van Droste heeft een vrij hoog abstractieniveau waardoor het betoog niet altijd even gemakkelijk te volgen is. Het boek heeft ook een filosofisch gehalte dat de geboden stof niet voor eenieder toegankelijk maakt. Interessant is het zonder meer. Doch het boek is, hoe elitair dat wellicht ook klinkt, niet geschikt voor het grote publiek.

“Essentieel voor de drie vormen van wetenschappelijk denken blijkt dus de natuurlijke taal te zijn. De kracht daarvan is, naast de lexicale en syntactische beregelingen, het vermogen om het onzichtbare, onbereikbare, zelfs het onbenoembare en onmogelijke te benoemen.” (pag. 152)

Het is vrijwel onmogelijk aan dit boek een waardering in sterren te geven. In ieder geval is het voor taalkundig, wetenschappelijk én filosofisch geïnteresseerden het lezen waard. Volgens de tekst op de achterflap is de einduitkomst van het boek “een verrassend simpele maar heel efficiënt werkende betekenistheorie.” Het is waarlijk een grote uitdaging zulks te ontdekken.  

Charles Kuijpers – recensent De Perfecte Buren

Geen opmerkingen: