vrijdag 29 juni 2018

‘Het huis van de verzamelaar’ – Jess Kidd


Genre: roman
Uitgever: Harpercollins
ISBN: 9789402700978
Uitvoering: paperback
Aantal pagina’s: 352
Uitgave: mei 2018

Dank aan Uitgeverij Harpercollins voor het beschikbaar stellen van dit recensie-exemplaar.

Meneer Cathal Flood is een verwoest verzamelaar van bijzondere curiosa en heeft zijn huis al jaren niet meer opgeruimd, het is een puinhoop. Het huis barst uit zijn voegen en er moet iets gebeuren voordat de oude man letterlijk stikt in zijn verzameling. Na een eerdere poging door hulpverlener Sam wordt Maud Drennan naar meneer Flood gestuurd om te helpen. Flood is weduwnaar en woont in een monumentaal victoriaans pand in Londen, genaamd Bridlemere. Hij verzet zich in eerste instantie flink maar Maud is niet snel onder de indruk. Niet van zijn weerstand en al helemaal niet van het gemopper van deze oude baas. Op de een of andere manier intrigeert hij haar juist enorm.

Maud is op haar beurt heel bijzonder en zeker niet doorsnee. Ze is hulpvaardig en ontzettend nieuwsgierig. Vooral naar de reden waarom haar voorganger zijn werk niet heeft voortgezet op Bridlemere en vanwege het gevoel dat Flood en zijn huis haar geven. Moet ze nu bang van deze Ierse reus zijn of juist mededogen tonen? Waarom mag ze niet in de woonkamer of boven komen? Wat heeft Flood met die vos in de tuin? Maud wordt mentaal vergezeld door een flink aantal Ierse beschermheiligen, ja dat lees je goed. Je eerste gevoel zou zomaar eens kunnen zijn dat je in een sprookje terecht bent gekomen en daar zit je niet eens zo ver naast. De aanwezigheid van Dymphna, Valentijn, Sint Joris en consorten levert bijzondere, lachwekkende maar ook indringende situaties op. Je zou hen kunnen beschouwen als het geweten van Maud. Maar is dat altijd positief? Deze inval is zeker niet gewoon en past daardoor heel goed in dit bijzondere verhaal. Je krijgt te maken met de meest uiteenlopende situaties en de aanwezigheid van deze beschermheiligen is er niet voor niets. Waaróm kiest Maud voor dit soort werk, wat ontloopt ze, waar droomt ze van en welke demonen probeert ze te ontwijken door deze zelfopgelegde, naar wat lijkt, boetedoening? Zeker is dat zowel zij als Cathal Flood geplaagd worden door herinneringen en meer gemeen hebben dan op het eerste oog lijkt.

"Hele dagen gevangen in een doolhof van troep, met een 
onvoorspelbare oude maniak die elk moment zijn kop op kan steken, 
met zijn klapperende kunstgebit en zijn spuugbelletjes."

Terwijl het thema eigenlijk allesbehalve grappig is weet de auteur op eerbiedige maar humoristische wijze bepaalde stereotypen neer te zetten waar je echt wel om moet lachen. Eenzaamheid en vervuiling van ouderen zijn geen humoristische thema’s, het is bittere ernst en een groot maatschappelijk probleem. Toch weet de auteur er een absurdistische draai aan te geven door voor deze personages te kiezen en wisselt hij dit onderwerp af met zowel humor als spanning en speelt prachtig met taal. Op de cover staat vermeld: ‘voor de liefhebbers van Roald Dahl’ en inderdaad is het opvallend, dat het verhaal veel weg heeft van een bizar en vooral bevreemdend sprookje. Er gebeuren rare dingen, zweverig, bedreigend maar ook troostend. Er ontstaat een Alice in Wonderland-gevoel dat met vlagen spanning en rariteiten combineert, in alle opzichten is het boek dan ook vernieuwend.
Je nieuwsgierigheid naar het verloop van het verhaal is dan ook leidend. Je vraagt je geregeld af, wat is waar? Intussen bekruipt je een onaangenaam gevoel, dat van bespied worden, van het krioelen van meer dan ongedierte in de viezigheid van het huis. Geniaal overgebracht, mede ook dankzij de uitmuntende vertaling. Er is sprake van een thrillerachtige sfeer die wordt gevoed door spirituele dialogen die zowel grappig als soms wat eng zijn. Hoe je het ook wendt of keert, je blijft terugkomen op het absurde en de onmiskenbare originaliteit in dit verhaal. De auteur heeft heel goed nagedacht over de opbouw, de boodschap die het heeft en de vette knipoog die je moeilijk kunt missen. De vergelijking met grootheid Roald Dahl is in mijn ogen meer dan terecht.

‘Het huis van de verzamelaar’ is een apart boek dat je tweeledig kunt opvatten. Enerzijds is het een schop tegen de schenen van de maatschappij. De verwaarlozing van ouderen en het achter de feiten aanlopen wanneer er hulpinstanties ingeroepen worden is een gevoelige tik op de vingers van de geriatrie en zorginstanties. Anderzijds heeft het verhaal alles in huis voor een fascinerend aantal uren lezen. Er zijn geheimen, er zijn actieve mysterieuze signalen die geïnterpreteerd (kunnen) worden als bovenaards, en iedere personage is minstens opmerkelijk of dubieus. De auteur maakt scherpe opmerkingen die zowel gortdroog als onmiskenbaar grappig zijn, er blijkt een talentvol auteur aan het werk te zijn hier. Je moet het maar kunnen om een dusdanige bijzondere combinatie te maken in een verhaal dat best beladen is. Richting de plot is er sprake van een onverwachte wending die je ondanks dat toch een 'Ik dacht het al'- moment geeft. Geen verrassing maar niet minder indrukwekkend, hier voert het menselijk aspect de boventoon.

Het boek gaat over verlies, berouw, hebzucht, verwaarlozing, spiritualiteit, integriteit, diversiteit, geheimen, verdriet en de zoektocht naar een waarheid. Een menselijk drama maar tóch eentje met een, onmiskenbare spirituele, knipoog. Verrassend, vernieuwend en bijzonder. 4 sterren, een aanrader.

Patrice - Team De Perfecte Buren

Geen opmerkingen: